windykacja skup sprzedaż kompensaty aukcja strona główna

Dochodzenie roszczeń przez ZUS





W przypadku braku opłacania składek / lub ich płacenia w zaniżonej wysokości/ na ubezpieczenia społeczne lub też nienależnie pobranych świadczeń wypłacanych przez oddział (a które nie mogą być potrącone z bieżących świadczeń) w pierwszej kolejności wdrażana jest tzw. egzekucja własna, w której ZUS (a dokładniej Dyrektor oddziału) jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania egzekucji z:
-wynagrodzenia za pracę,
-ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego, z renty socjalnej
-z rachunków bankowych
-z wierzytelności pieniężnych
W przypadku, gdy nie ma możliwości prowadzenia egzekucji własnej lub prowadzona okazała się nieskuteczna ZUS przekazuje tytuły egzekucyjne do Naczelnika Urzędu Skarbowego i ten przejmuje prowadzenie postępowania egzekucyjnego.
Dochodzenie należności może również odbywać się w drodze egzekucji sądowej w przypadku gdy:
-następuje zbieg egzekucji do tego samego składnika majątku z komornikiem a ten zostanie wyznaczony przez sąd w drodze postanowienia jako organ prowadzący łączną egzekucję. (w przypadku zbiegu egzekucji administracyjnych łączne prowadzenie egzekucji przejmuje zawsze naczelnik urzędu skarbowego)
-oddział ZUS przyłącza się do egzekucji prowadzonej z nieruchomości przez komornika
Występując w roli wierzyciela lub gdy egzekucja jest prowadzona przez Naczelnika Wydziału Skarbowego to należności podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Tam z kwoty uzyskanej z egzekucji zaspokaja się w następującej kolejności:
1) koszty egzekucyjne i koszty upomnienia,
2) należności zabezpieczone hipotecznie wynikające z wierzytelności banku hipotecznego wpisanych do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych prowadzonego zgodnie z przepisami o listach zastawnych i bankach hipotecznych,
3)należności zabezpieczone hipotecznie lub zastawem rejestrowym alb o zabezpieczone przez wpisanie do innego rejestru,
4)należności, do których stosuje się przepisy działu III Ordynacji podatkowej, oraz należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, o ile nie zostały zaspokojone w trzeciej kolejności, (należności ZUS znajdują się w tej kategorii)
5)należności zabezpieczone prawem zastawu lub które korzystały z ustawowego pierwszeństwa, niewymienionego w poprzednich punktach
6)inne należności i odsetki, jeżeli nie były zabezpieczone hipotecznie lub zastawem rejestrowym albo zabezpieczone przez wpisanie do innego rejestru,
ZUS w przypadku braku opłacania składek może wystąpić z wnioskiem o założenie księgi wieczystej dla nieruchomości dłużnika. Może również wystawić dokumenty stwierdzające istnienie wierzytelności, które stanowią podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej a gdy nieruchomość nie ma swojej księgi, może dokonać zabezpieczenia poprzez złożenie tych dokumentów do zbioru dokumentów. Należności z tytułu składek mogą być zabezpieczone na wszystkich nieruchomościach dłużnika hipoteką przymusową.
ZUS, jak i inny wierzyciel hipoteczny, może dochodzić zaspokojenia swojego roszczenia z nieruchomości obciążonej hipoteką bez względu na ograniczenie odpowiedzialności dłużnika wynikającego z prawa spadkowego, czyli nawet wówczas, gdy odpowiedzialność za długi spadkowe jest ograniczona w wyniku przyjęcia spadku z tzw. "dobrodziejstwem inwentarza", jednak tylko wtedy gdy hipoteka została ustanowiona za życia dłużnika /spadkodawcy/. Dla zabezpieczenia należności z tytułu składek Zakładowi przysługuje hipoteka przymusowa na wszystkich nieruchomościach dłużnika.
Podstawą ustanowienia hipoteki przymusowej jest doręczona decyzja o określeniu wysokości należności z tytułu składek, o odpowiedzialności osoby trzeciej lub o odpowiedzialności następcy prawnego (art. 26 ust.2 ustawy o s.u.s lub wierzytelność stwierdzona tytułem wykonawczym zaopatrzony w klauzulę wykonalności przez administracyjny organ egzekucyjny na podstawie atr.109 ustawy o księgach wieczystych. Tryb powstawania obydwu hipotek jest odmienny i na podstawie tej pierwszej nie można zabezpieczyć należności na nieruchomości objętej ustawową małżeńska wspólnością majątkową. Przedmiotem hipoteki przymusowej może być:
1)część ułamkowa nieruchomości, jeżeli stanowi udział dłużnika,
2)nieruchomość stanowiąca przedmiot współwłasności łącznej dłużnika i jego małżonka,
3)nieruchomość stanowiąca własność wspólnika spółki cywilnej - w przypadku gdy dłużnikiem jest spółka.
4)użytkowanie wieczyste, w tym budynki i inne urządzenia znajdujące się na użytkowanym terenie, stanowiące własność użytkownika wieczystego,
5)spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego,
6) spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego,
7)prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej (prawo do lokalu mieszkalnego w domu budowanym przez spółdzielnię mieszkaniową w celu przeniesienia jego własności na członka spółdzielni)
8) wierzytelność zabezpieczona hipoteką.
Do hipoteki przymusowej stosuje się odpowiednio przepisy ustawy - Ordynacja podatkowa, dotyczące hipoteki przymusowej oraz odpowiednio przepisy o hipotece na nieruchomości. Dodatkowo należności z tytułu składek są zabezpieczone ustawowym prawem zastawu na wszystkich będących własnością dłużnika oraz stanowiących współwłasność łączną dłużnika i jego małżonka rzeczach ruchomych oraz zbywalnych prawach majątkowych.
ZUS może ze względów gospodarczych lub innych przyczyn zasługujących na uwzględnienie, na wniosek dłużnika odroczyć termin płatności należności z tytułu składek, rozłożyć należność na raty lub umorzyć należności, uwzględniając możliwości płatnicze dłużnika oraz stan finansów ubezpieczeń społecznych. Na ten temat znajdziesz tutaj.
Od 2003r. należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu dopiero po 10 latach, bez względu czy był przerywany bieg przedawnienia czy nie. Według orzeczenia NSA odnośnie przedawnienia (5 czy 10 lat) stosuje się przepisy obowiązujące w momencie wymagalności składek. Bieg przedawnienia przerywa odroczenie terminu opłacenia należności z tytułu składek, rozłożenie spłaty tych należności na raty (bieg odsetek jest wstrzymany od dnia złożenia podania o układ ratalny)jak i niektóre inne czynność zmierzająca do ściągnięcia tych należności, jeżeli o czynności tej został zawiadomiony dłużnik. W przypadku śmierci dłużnika bieg przedawnienia zostaje zawieszony do dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabyciu spadku, jednak nie dłużej niż dwa lat od śmierci dłużnika.
Zwrotu nienależnie opłaconych składek do ZUS można dochodzić w ciągu 5 lat od ich wpłacenia. W przypadku podania o zwrot tych składek podlegają one zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wpływu wniosku.
Przedawnienie należności z tytułu składek wynikających z decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej lub następcy prawnego następuje po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym decyzja została wydana. W/w decyzję ZUS musi wydać w ciągu 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego w którym powstało zobowiązanie (katalog osób trzecich został zawarty w Ordynacji Podatkowej).

Marcin Chyży- autor jest pracownikiem oddziału ZUS i zajmuje się egzekucją zobowiązań

Uchwała Sądu Najwyższego
Od 2003r. należności z tytułu składek na ZUS ulegają przedawnieniu po 10 latach. Do 31.12.2002 r. termin przedawnienia wynosił 5 lat. Występowały wątpliwości czy nowe przepisy dotyczące przedawnienia składek stosuje się również do starych należności, które do dnia wejścia w życie nowelizacji nie uległy jeszcze przedawnieniu. Rozstrzygnęła je uchwała Sądu Najwyższego.
Sąd Najwyższy stwierdził, że dziesięcioletni okres przedawnienia stosuje się do należności ze składek, które stały się wymagalne przed 1 stycznia 2003 r. jeśli do tej daty nie przedawniły się według dotychczasowych przepisów.
Inaczej mówiąc należności które nie uległy przedawnieniu do 31.12.2002 r. zaczęły podlegać nowemu dziesięcioletniemu okresowi przedawnia ( Uchwała SN z 2 lipca 2008 r. - II UZP 5/0).
Mam osobistą satysfakcję z tej uchwały, gdyż na długo przed w/w orzeczeniem na forum twierdziłem, że tak właśnie należy interpretować nowe przepisy .
do góry






Reklama w witrynie





Informacja o stronie